OBSADA:
Harry Block: Woody Allen
Larry/Szatan: Billy Crystal
Doris: Caroline Aaron
Joan Block: Kirstie Alley
Richard: Bob Balaban
Ken: Richard Benjamin
Burt: Eric Bogosian
Lucy: Judy Davis
Cookie: Hazelle Goodman
Beth Kramer: Mariel Hemingway
Jane: Amy Irving
Hiliard Block: Eric Lloyd
Helen Epstein: Demi Moore
Harvey Stern: Tobey Maguire
Leslie: Julia Louis-Dreyfus
Grace: Julie Kavner
Paul Epstein: Stanley Tucci
Lily Chang: Sunny Chae
Fay: Elisabeth Shue
Mel: Robin Williams
Max: Hy Anzell

---

OPIS:
Harry Block, bohater najnowszego filmu Woody'ego Allena, jest pisarzem i kobieciarzem. Bez skrupułów wykorzystuje szczegóły swego pożycia z kolejnymi żonami i kochankami we własnych powieściach, a potem dziwi się, dlaczego prawie wszystkie kobiety jego życia dozgonnie go nienawidzą.

W filmie "Deconstructing Harry" Woody Allen pokazuje kolejne wcielenie bohatera wielu swych poprzednich filmów: neurotycznego artysty, mieszkańca Manhattanu, pełnego lęków, obsesji i fantazji seksualnych. Tym razem jednak bohater Allena jest pozbawiony zwykłej domieszki ciepła i romantyzmu. Mimo sympatycznego wyglądu bujającego w obłokach niedorajdy, Harry Block to w istocie cyniczny, zimny drań, rujnujący życie swych kobiet dla własnej sławy i wygody. "Nihilizm, cynizm, sarkazm i orgazm!" - krzyczy Harry'emu w twarz jego filmowa siostra (Caroline Aaron), trafnie wyrażając syntezę jego osobowości.

Film, określony przez większość nowojorskich recenzentów jako jedno z najlepszych dzieł Woody'ego Allena, w genialny sposób miesza fikcję i rzeczywistość. Historię kilku romansów i małżeństw Harry'ego poznajemy nie tylko poprzez jego własne przeżycia i opowieści. Niektóre wątki widzimy oczami bohaterów jego książek, którzy w pewnym momencie zaczynają pojawiać się w realnym życiu Harry'ego. Pokazuje to, w jaki sposób pisarz przekształcił i przelał swe doświadczenia na papier. Obrazu dopełnia surrealistyczna scena - pełna Kafki i Dantego - wyprawy Harry'ego na dno piekieł. Harry zjeżdża tam windą, a w rozmowie z głównym szatanem (Billy Crystal) odkrywa, że grzeszył niewiele mniej od niego.

W filmie pełnym cynizmu - między innymi pod adresem żydowskich fanatyków religijnych - nie brakuje też elementów czystej burleski. W scenach komicznych najwięcej śmiechu wywołuje Robin Williams, w scenach tragicznych - Demi Moore, nie najlepiej obsadzona w roli fikcyjnej żony Harry'ego.

W "Deconstructing Harry" znajdziemy więcej obscenicznego języka i seksualnych obsesji niż w poprzednich filmach Allena. Już pierwsza scena, w której niewidoma babcia przyłapuje Richarda Benjamina i Julię Louis-Dreyfus in flagranti, wyznacza atmosferę filmu. Przyłapani nie przerywają swej miłosnej czynności, zapewniając babcię, że właśnie mieszają koktajl alkoholowy dla czekających w ogrodzie gości. "Jak nazywasz swego penisa?" - pyta w innej scenie nieletni syn Harry'ego. Próbując wywinąć się z tego pytania, Harry dochodzi do nieprzyzwoitej konkluzji: "Nie wiem, czy istnieje Bóg, ale na pewno istnieją kobiety". Całej rozmowie z niesmakiem przysłuchuje się bardzo drobnomieszczańska Mariel Hemingway.

"Kiedy widzę kobietę, myślę tylko o tym, jak ją wy...ć - wyznaje Harry w rozmowie z przyjacielem. - Kiedy patrzę na kobietę w kolejce podziemnej, wyobrażam sobie, jak wyglądałaby nago. To nie może być normalne. Czy prezydent Stanów Zjednoczonych mógłby mieć podobne myśli?" "To nie jest dobry przykład" - dodaje po chwili Harry, ku radości zgromadzonej w kinie publiczności. W innym miejscu tłumaczy swe przywiązanie do prostytutek: "Płacisz im, przychodzą do twojego domu i nie musisz dyskutować na temat Prousta albo filmów".

Od momentu burzliwego rozstania z Mią Farrow przed pięciu laty, wszyscy próbują dopatrywać się w filmach Allena wątków autobiograficznych. Widzowie mrugają do siebie, kiedy Harry mówi o byłej żonie Joan (Kirstie Alley), która nie chce z nim rozmawiać przez telefon i próbuje ograniczać widzenia z synem. Harry zostawił ją dla znacznie młodszej dziewczyny (Elizabeth Shue), pacjentki swej praktykującej psychoanalizę żony. "Jak mogłeś zrobić to z moją pacjentką!" - wrzeszczy na niego rozwścieczona żona. "Mam ograniczone możliwości, nigdzie nie wychodzimy, żebym mógł poznać kogoś innego" - tłumaczy się Harry. Kiedy Harry daje do zrozumienia, że od momentu urodzenia dziecka małżonka była dla niego oziębła seksualnie, można sobie wyobrazić, że Woody sam puszcza oko do publiczności, tłumacząc, dlaczego zostawił Mię dla jej przybranej córki Soon-Yi Previn.

W swym egoistycznym, półfikcyjnym świecie, Harry jest w gruncie rzeczy zdesperowany i samotny. Kiedy jego była uczelnia, z której przed 40 laty został wyrzucony, zaprasza go na specjalną uroczystość ku jego czci, Harry nie ma z kim pojechać. Aby zebrać jakieś towarzystwo, musi zapłacić 500 dolarów czarnoskórej prostytutce (Hazelle Goodman) i porwać swego syna ze szkoły (nie był to dzień wyznaczonego przez sąd widzenia). Perypetie szalonego dnia, przedstawionego w filmie Allena, kończy przyjemny sen, w którym bohaterowie powieści Harry'ego oddają mu cześć jako twórcy. Woody ponownie mruga do publiczności, jakby chciał powiedzieć: jeśli tego wymaga proces twórczy, artysta ma prawo być pozbawionym moralności, egoistycznym kłamcą i łajdakiem.

Sylwester Walczak z Nowego Jorku